NGƯỜI VIỆT CAO QUÝ

( Đà Lạt 10 - 10 - 2001)


Cái đẹp của giống Việt

Là biết vận dụng

Trí tuệ phương tiện của thế gian

Để khám phá chính mình

Trên ý nghĩa đó

Đạo Phật từ Ấn và Trung

Vào Việt Nam khoảng hai nghìn năm nay

Các nhà truyền giáo

Giới thiệu những lời Phật Thích Ca dạy

Theo nhiều kiểu khác nhau

Nhưng sau hơn một ngàn năm

Người Việt tiếp cận với kinh sách Phật giáo

Đến thế kỷ mười ba

Đức vua Trần Nhân Tông trị vì

Người đã công bố với toàn dân Việt rằng:

"Bụt ở trong nhà

Chẳng phải tìm xa

Nhân khuấy bản nên ta tìm Bụt

Đến Cốc hay chính Bụt là ta"

Rằng Phật tại tâm ta

Tại quên điều quan trọng ấy

Mà ta cứ đi tìm Phật ở bên ngoài

Khi thức tỉnh được điều ấy

Thì chính ta đây là Phật

Chữ Phật đây không  phải ông nào

Chữ Phật đây chỉ chung cho người thức tỉnh

người chứng ngộ, người giải thoát, người có tâm tự do

tuyệt đối, người không đánh mất mình trong trí thức

Cho nên Trần Nhân Tông tuyên bố:

"Biết chân như, tin bát nhã

Chớ còn tìm Phật tổ Đông Tây"

Đức Phật Thích Ca cũng xác nhận rằng:

"Có vô lượng chư Phật"

"Tất  cả chúng sanh đều có Phật tánh

đều có tìềm năng Phật và sẽ thành Phật"

 

Trạng thái Phật là trạng thái tâm vô tâm tưởng

Nên ngài Trần Nhân Tông tuyên bố:

"Hãy xá vô tâm

Tự nhiên hợp đạo"

Những lời tuyên bố ấy

Lan rộng khắp nhân gian

Mãi đến hôm nay

Hầu như mọi người dân Việt

Tin tưởng và nhận rằng

Phật chính tại tâm ta

Tu Phật là nhận biết Phật của mình

Và để cho Phật của mình làm việc

 

Thậm chí nhiều người tín đồ đạo Chúa

Cũng nhận ra rằng

Nếu có Chúa

Thì chính tại lòng ta

 

Có lần tôi đến thăm một làng Hồi giáo

Tại tỉnh Đồng Nai nước Việt

Tôi trò chuyện với vài tín đồ nam giới

Họ nói rằng

Sau nhiều lần làm lễ cầu nguyện

Thánh A-La

Tại chính lòng ta

Chính những tín đồ Thiên Chúa

Họ rất tâm đắc lời Chúa dạy:

"Hãy dành trọn tình thương cho Chúa

Và hãy yêu thương mọi người chung quanh

như  yêu thương chính ta vậy"

 

Chúa là tình thương

Hãy dành trọn tình thương cho Chúa

Nghĩa là cái đáng thương yêu nhất

Chính là tình thương vô điều kiện

 

Hãy thương yêu mọi người quanh ta

Như chính ta

Một người sống như vậy

Nếu Chúa không phải tại lòng ta

Không phải ta

 

Thì ta là ai?

Sự đẹp đẽ nhất của người Việt hôm qua,

Hôm nay và mai sau

Là họ nhận ra rằng

Họ chính là một khối khổng lồ

Vô biên tình thương

Bất kể họ thuộc tôn giáo nào

 

Tôn giáo chỉ là

Lớp áo bên ngoài

Giúp họ vui với cộng đồng tương ứng

Còn thật tận bên trong

Họ tự biết rằng

Họ chính là Phật, là Chúa, là A-La!

Là lòng thương yêu tất cả muôn loài!

Là sự sáng suốt, đoàn kết vượt qua gian khổ

Để cùng nhau xây dựng cuộc sống ấm no

 

Nhưng nếu là những người không phải giống Việt

Chưa chắc họ đã công nhận điều ấy

Họ chỉ hướng về

Tiền bạc và quyền lực

Cùng với sự thoả mãn khoái lạc xác thân

Họ không cần Phật Chúa bên trong

Họ không dám nhận nếu đó là điều có thật

Họ thích nhân danh Phật, nhân danh Chúa

Chứ họ không muốn nhận ra chính mình

Là Phật, là Chúa!

Nhân danh thì dễ thoả thích điên cuồng

Không cần chia sẻ

Còn nếu nhận ra

Họ cảm thấy mất đi bản ngã!

Cho nên có người nói:

"Thà sống ở địa ngục trần gian

hơn là chấp nhận thiên đàng"

 

 

Còn người Việt thì sao?

Không từ chối quyền lực

Không từ chối danh vọng

Không từ chối vàng bạc châu báu

Họ cho đó là phước báu của họ

Họ không điên cuồng tạo ra nó

Nhưng họ không từ  chối khi nó đến

Họ không sử dụng nó trong trạng thái

Tham sân si

Họ sử dụng nó trên nền tảng đạo lý Việt Nam

Ấy là sự văn minh của người Việt

Là vẻ đẹp, là đạo lý, là thiêng liêng của người Việt.

                                     DUYTUỆ